• Manuel Castells, „Galaktyka internetu”, rozdz. 2 i 4,
• Barry Wellman, Milena Gulia, „Virtual communities as communities„,
• Andrew Feenberg, Maria Bakardjieva, „Virtual community: no ‘killer implication’„, New Media & Society 6(1).

I wreszcie – świńska grypa. Wobec tego, co się dzieje, warto byłoby monitorować świńskie dyskursy w sieci. GP podaje stronę www.swinska-grypa.org.pl, portal niewiadomego pochodzenia o tej chorobie (choć nieszczególnie często aktualizowany). Najświeższy nius ma tytuł: „Pandemia dopiero przed nami…” i zachęca do szczepień tak na świńską, jak i na zwykłą grypę. Pierwszy komentarz pod niusem brzmi natomiast:
„Proponuję się nie szczepić, a jedynie dbać o siebie domowymi sposobami: herbata z sokiem z malin, mleko z czosnkiem. Sześć powodów unikania szczepionki przeciw grypie: http://grypa666.wordpress.com/2009/08/16/szesc-istotnych-powodow-unikania-szczepionki-przeciw-grypie/”. I w ten sposób docieramy na wielki antyszczepieniowy blog (znacznie prężniejszy niż rzeczona strona), gdzie dowiadujemy się, że szczepionka przeciw grypie może spowodować m.in. zaburzenia układu rozrodczego, raka, mutacje genetyczne, depresję czy utratę pamięci. Z kolei najnowszy wpis mówi o tym, że razem ze szczepionką pacjentom wstrzykiwane będą mikroczipy… Tak więc myślę, że ta sezonowa grypa/epidemia/pandemia/koniec świata (zależnie od poglądów) będzie świetnym polem do obserwacji napięcia między autorytetami medycznymi a ich przeciwnikami. Antropologia to taka optymistyczna dziedzina, im gorzej, tym lepiej

Artykuł znajdziecie tutaj.

Akcja jest promowana przez równie interesujący serwis tylkolegalnie.pl . Szczególnie ciekawy jest aspekt budowania wizerunku i antypirackiego dyskursu. Serwis jest anonimowy i podaje się za oddolną inicjatywę, w co trochę trudno uwierzyć zważywszy na rozmiary kampanii. PC World próbował odkryć tożsamość autorów, ale wyłapał tylko parę sprzeczności w zeznaniach Tu artykuły: http://webhosting.pl/Oni_nielegalni.pl.serwis.TylkoLegalnie.pl.straszy.polskich.piratow
http://www.idg.pl/news/352078_1/Oni.Nielegalni.tajemnicza.kampania.antypiracka.html

Niusy w serwisie również budują atmosferę strachu i osaczenia (piratów). Nagłówki brzmią: „Posiadał nielegalne oprogramowanie”, „Złapali pirata” itp. Np. tytuł najnowszego niusa głosi: „Dania: sam się przyznał” i czytamy w nim: Serwis TorrentFreak informuje o mieszkańcu Danii, który przyznał się do kopiowania filmów oraz seriali telewizyjnych. Chciał tym wywołać debatę publiczną dotyczącą ochrony własności intelektualnej i praw autorskich w jego kraju. Artykuł ze wspomnianego TorrentFreak można znaleźć tu. Mówi on coś nieco innego – Anderson skopiował bowiem legalnie kupione płyty DVD na swój własny komputer, co zresztą jest zgodne z prawem, ale jednocześnie złamał prawo usuwając z płyt zabezpieczenie DRM (co było konieczne, by wykonać kopie…). W proteście przeciwko temu paragrafowi 22 cała prowokacja. Sens informacji został więc lekko zmodyfikowany. Sam język serwisu jest zresztą ciekawy, od samego tytułu kampanii począwszy, Oni-nielegalni, Ci „oni”, obcy, źli…

To była mała trivia z mojej strony i może przyczynek do jakiegoś przyszłego projektu, bo chyba dyskusja o prawach autorskich przybrała ostatnio na sile. Okładka najnowszej Polityki (45) pyta: „Koniec darmowego świata?” (choć artykuł jest o trendzie zgoła przeciwnym , wczoraj o piratach pisała też Wyborcza (http://wyborcza.pl/1,76498,7230569,Korsarze_w_sieci.html). No i zatrzymano właścicieli Odsiebie.pl, wyszła nowa książka Chrisa Andersona o freekonomii, a Partia Piratów dostała drugiego posła w europarlamencie. Więc się dzieje

A co do Polityki, jest tam też ciekawy artykuł o forum samopomocy w aborcji farmakologicznej. Myślę, że to dobry kontekst do naszych obecnych dyskusji.

Postanowiliśmy pracować po kolei nad poszczególnymi przestrzeniami, wplatając w nasze rozważania ogólniejsze konteksty, dobierając do każdego tematu odpowiednią bibliografię i licząc, że wykrystalizują się z tego na koniec jakieś sensowne wnioski Każdy taki temat-blok będzie miał swojego opiekuna-prowadzącego-zagajacza, który postara się rozpoznać trochę dokładniej daną przestrzeń i zgromadzić bibliografię jej dotyczącą. Po spotkaniu taka osoba mogłaby napisać krótki tekst na blogu. Do pozostałych uczestników będzie zaś należało, w miarę czasu i możliwości rzecz jasna:

1) Zapoznanie się ze stronami dotyczącymi danego tematu, żeby było o czym rozmawiać. Bazę adresów będziemy tworzyli wspólnie na forum.
2) Czytanie tekstów, które wspólnie ustalimy jako teoretyczny punkt odniesienia dla naszych badań.
3) Przeczytanie i opracowanie jakiejś pozycji z bibliografii ogólnej (którą podała Anna Rogozińska) bądź szczegółowej, którą będą podawać osoby prowadzące dany temat. Oczywiście bibliografię można poszerzać, najlepiej podając nowe propozycje w komentarzach do odpowiednich wątków na blogu. Piszcie także, które pozycje wybraliście, żeby nie powtarzały się one w miarę możliwości. Następnie na spotkaniach będziemy jakoś systematycznie referowali swoje lektury. Idealnie by było, gdyby później referenci zamieszczali na ten temat jakąś notkę na blogu, bo o większości z tych tekstów nie ma w polskiej sieci ani słowa. Oczywiście jeśli teksty będą tego warte. W ten sposób mamy szansę ogarnąć ogromną literaturę przedmiotu.

Tyle ogólników, teraz konkrety. Na najbliższym spotkaniu, które odbędzie się 23 listopada, jak zwykle w poniedziałek o 18:30, w sali 4. Instytutu Kultury Polskiej będziemy zajmować się forami medycyny naturalnej (które odróżniamy od tych grup, które chcą amatorsko uprawiać medycynę naukową, więcej o tym – na forum). Tematem zajmie się Olga i ona też zamieści wkrótce odpowiednią bibliografię. Póki co bibliografia ogólna powinna zaspokoić nasz głód wiedzy Natomiast wszyscy mogliby przeczytać dwa rozdziały z książki Zuzanny Grębeckiej i „Słowo magiczne poddane technologii”: rozdział 5 („Autorytet i techniki uwierzytelniania„) i rozdział 6 („Magia i nowe media„), łącznie ok. 80 stron. Warto także zapoznać się ze stronami: forum forum.igya.pl oraz wpisem na blogu o tymże forum pt. „Jak się pije naftę?„. Kolejne adresy będą pojawiały się na naszym forum.

Czasu na przygotowanie jest dużo więc mam nadzieję, że uda nam się już konkretniej popracować nad tematem.

Prace Koła będą koncentrowały się wokół konkretnych projektów badawczych, które realizować będziemy głównie w przestrzeni wirtualnej. Nasze działania będziemy omawiać zarówno na spotkaniach, jak i na facebookowym forum grupy Antropologia Internetu. Na blogu Antropologia-internetu.pl będziemy zaś publikować efekty naszych badań, a także artykuły o innych sieciowych zjawiskach i wydarzeniach.

Po burzliwej (!) debacie ustaliliśmy, że pierwszym obszarem naszych badań będzie (samo)pomoc medyczna w sieci – funkcjonowanie wiedzy medycznej w przestrzeni internetowej, a zatem na forach, w portalach społecznościowych (także specjalistycznych, jak naszechoroby.pl), internetowych poradniach, grupach dyskusyjnych, encyklopediach itd. Na pewno poruszymy przy tym szereg problemów ogólniejszych – relacje pomiędzy wiedzą specjalną, prawomocną a „irracjonalną” wiedzą ludowo-magiczną, stosunek do autorytetów, przedinternetowe formy samopomocy, jej cele, motywy jej uczestników itd. Jednocześnie tworzymy listę tematów, którymi zajmiemy się w przyszłości.

Dyskusje organizacyjne i merytoryczne prowadzić będziemy we wspomnianej grupie w portalu Facebook.

Koło będzie rozwinięciem konwersatorium „W stronę antropologii internetu” – pierwszych zajęć z tej dziedziny, prowadzonych przez Annę Rogozińską (która jest także opiekunką Koła) w roku 2007/2008. Do naszej działalności będzie należało m. in. omawianie pojawiającej się literatury przedmiotu, realizacja projektów badawczych (w przestrzeni wirtualnej i, być może, poza nią) oraz kontynuowanie bloga Antropologia-internetu.pl, powstałego w ramach wspomnianego konwersatorium.

Koło będzie miało charakter interdyscyplinarny, co wynika zarówno z natury internetu, jak i antropologii kultury. Internet interesuje nas zarówno jako medium kulturowe, jak i przestrzeń społeczna, a także ważny temat w dyskursie publicznym. Dlatego do współpracy zapraszamy studentów wszystkich dyscyplin akademickich – socjologii, etnologii, psychologii, dziennikarstwa i oczywiście kulturoznawstwa.

- zaznaczyć na mapie wszystkie miejsca w jakich się było, zliczyć je i przedstawić w statystykach
- zaznaczyć na mapie aktualną trasę podróży wraz z miejscem obecnego pobytu
- zostawić informacje o każdym odwiedzonym miejscu i przeczytać komentarze innych użytkowników o każdym miejscu, patrz np. venividiwiki.eu
- porozumiewać się z innymi podróżnikami, którzy są w pobliżu
- oczywiście umieszczać wpisy tekstowe, fotograficzne i audiowizualne o swojej podróży, czyli właśnie travelblogować.

Możliwości jest oczywiście znacznie więcej, te wydają mi się najważniejsze. Ostatnią nowinką techniczną jest połączenie moblogów z travel blogami, czego efektem są notatki z podróży redagowane przez komórki, a publikowane w travel blogu. Jedną z pierwszych stron dających takie możliwości jest travnotes.com .

W blogowaniu podróżniczym szczególnie istotne wydaje mi się przekroczenie bariery czasu i przestrzeni, ponieważ istotą podróży jest właśnie ciągle zmiana miejsca – internet jest tu więc stałym punktem odniesienia, bieżącym zapisem pokonywanej drogi. Ma to, moim zdaniem, duże znaczenie psychologiczne i to, pomijając kompulsywny pęd ku posiadaniu własnej podróży, całkiem pozytywne. Stały kontakt jaki tworzy travel blog między piszącym, a stałymi czytelnikami komentującymi jego podróż, podróżnikowi daje duże poczucie bezpieczeństwa, zaś odbiorcy bloga – wrażenie współuczestnictwa w podróży. Travel blogi mają swoich bohaterów, których sława często przekroczyła ramy internetu. Takimi bohaterami w Polsce są chyba Kinga i Chopin, których podróże wielu śledziło aż do tragicznego końca – śmierci Kingi w Afryce (blog-memoriał Kingi: http://naszestrony.nazwa.pl/kingafreespirit/kingapl/). Takie blogi tworzą zresztą samodzielną całość i po zamknięciu często są nadal czytane.

Travel blogi to zjawisko masowe, są dziesiątki serwisów, a na nich tysiące wpisów. Jak we wszystkich tego typu instytucjach, podróże i ich opisy są oceniane, a ich twórcy, chcąc nie chcąc, współzawodniczą ze sobą. Poza lokalnymi rankingami, konkurs na najlepszego travel bloga organizuje upgradetravelbetter.com .

Przyszłość travel blogów jest niepewna, ale jej nazwę już znamy – Travel 3.0. Przeczytałem o dwóch możliwych rozumieniach tego pojęcia – bycie w stałym połączeniu z globalną siecią podczas podróży lub podróżowanie WEWNĄTRZ globalnej sieci, czyli wirtualnie, nie ruszając się z domu. Co wolicie – internet jako nasz umysł czy nasz świat?

- przykładowe portale travel 2.0
http://www.travelpod.com/
http://www.travelblog.org/
http://www.mylifeoftravel.com
http://blog.travellerspoint.com
http://mytravelblog.pl

http://travnotes.com – moblog + travel blog
http://venividiwiki.eu/ – to i niżej – interaktywne mapy
http://simpatigo.com
http://www.hospitalityclub.org/ – wszystkim znane, też travel 2.0
http://www.couchsurfing.com/ – j.w.

- inne ciekawe strony
http://www.upgradetravelbetter.com – coroczny konkurs na najlepszego travel bloga
http://web20travel.blogspot.com – blog o travel 2.0 – ogromna garść linków
http://naszestrony.nazwa.pl/kingafreespirit/kingapl – blog Kingi

W mojej „antropologicznej podróży” natknąłem się na trzy typy fotoblogów, typy o dosyć nieostrych granicach oczywiście. Po pierwsze, fotoblogi, nazwijmy je, klasyczne, mające formę graficznego pamiętnika. Kolejne dni przynoszą nowe „fotki” tego, co się akurat pod obiektyw napatoczyło, a to jakaś fajna „jazda”, a to zachód słońca czy… kolejny zachód słońca. Czasem zdjęciom towarzyszą mniej lub bardziej rozwinięte komentarze, a także komentarze inny fotoblogerów. Właściwie nie wiem, czy można powiedzieć, że fotografia jest dominującym medium fotobloga. Zdjęcie jest zwykle głównym elementem, inicjującym wpis, ale wokół niego często narasta znacznie je przerastający materiał tekstowy – tytuł, opis, komentarze i sam interfejs oczywiście. „Klasycznie” pojmowany fotoblog, tak jak blog tekstowy, rejestruje przede wszystkim stany emocjonalne nadawcy, codzienne wydarzenia życia osobistego, czasem bardziej refleksyjnie ujmowaną rzeczywistość, służy oczywiście również autoprezentacji (często autorzy sami stają przed obiektywem). Masowość zjawiska nie służy oczywiście jakości, ale ponieważ kryterium estetyczne nie dominuje nie tylko w nadaniu, ale i odbiorze, myślę, że święte oburzenie można sobie darować, a fotoblogi potraktować jako ciekawy, fotograficzny zapis… wszystkiego.

Jako oddzielną kategorię, wyróżniłbym fotoblogi artystyczne, które nie mają w założeniu sprawozdawać naszego życia osobistego, ale ujmować rzeczywistość „w ogóle”, w subiektywnej, niecodziennej formie. Jest to internetowa adaptacja profesjonalnej fotografii artystycznej i często właśnie profesjonaliści pokazują swoje prace na takich fotoblogach, ale oczywiście nie tylko. Tu zdjęcia mają zwykle skromniejszy i bardziej filozoficzny komentarz, a wszystko sprawia często wrażenie wcześniejszego przygotowania, a nawet przemyślenia, co w sieci zawsze cieszy i zaskakuje.

Wreszcie ciekawym i bardzo popularnym zjawiskiem jest po prostu zgrywanie całej zawartości aparatu do internetowej galerii, czasem z niewielkim komentarzem do całej serii. Typowym serwisem do takich praktyk jest Flickr. Jest to zupełnie nieuporządkowany zapis aktywności fotograficznej szczęśliwego posiadacza aparatu, przez co jest najtrudniejszy w odbiorze, ale i najmniej wykreowany. Zamieszczanie 10 zdjęć jednego ujęcia chyba słusznie sugeruje, że celem nadawców nie jest kontrolowana komunikacja z kimkolwiek, a wirtualizacja swoich wspomnień bez żadnej selekcji. Dysk twardy został właściwie zastąpiony przez internet. Ogólnie uważam, że to niebezpieczne, dla antropologów – bezcenne

Fotoblogi funkcjonują jako indywidualne strony, w ramach ogólnych blogerni jak Blogger.com, fotoblogerni jak Fotolog.com, a także innych portali społecznościowych jak Myspace czy YouTube – za fotoblogi uznałbym pokazy slajdów w formie video, które ludzie często zamieszczają dosyć regularnie. Wszystkie te serwisy tworzą z fotoblogów nową strukturę, w której możemy selekcjonować twórców na wiele sposób, oceniać ich, a także oglądać zdjęcia ułożone tematycznie, zwykle wg tagów – co de facto tworzy nowego fotobloga np. o plażach w Kalifornii w percepcji 13,082 osób (na godz. 22:21, 19.04.08)
Poniżej umieszczam parę stron, na których można rozszerzyć swoją wiedzę albo dać się wciągnąć fotoblogom, na co ja sobie w imię wyższych celów pozwoliłem.

http://en.wikipedia.org/wiki/Photoblog
http://www.photoblog.pl/
http://www.fotolog.pl/
http://www.flickr.com/
http://photobucket.com
http://www.fotolog.com/
http://www.photoblog.com
http://www.photoblogs.org/